در طول کارکرد کمپرسور هوا، ناخالصیهای موجود در هوا و همچنین لجن، رسوبات کربنی و سایر رسوبات داخل کمپرسور میتوانند بهطور جدی بر راندمان کاری دستگاه تأثیر بگذارند. این عوامل باعث کاهش توان دفع حرارت و افت بهرهوری انرژی کمپرسور هوا میشوند. در موارد شدید، این شرایط ممکن است منجر به خرابی تجهیزات کمپرسور و حتی بروز حوادثی مانند توقف کامل سیستم گردد. بنابراین، سرویس و نگهداری کمپرسورهای هوا برای کاربران کاملاً ضروری است.
سرویس کمپرسور هوا: نحوه انجام تمیزکاری دورهای
دو روش برای پاکسازی آلودگیهای کمپرسور هوا وجود دارد:
- تمیزکاری فیزیکی
- تمیزکاری شیمیایی
هنگام انجام عملیات تمیزکاری کمپرسور هوا، باید اطمینان حاصل شود که دستگاه خاموش بوده، فشار داخلی بهطور کامل تخلیه شده و برق اصلی نیز قطع شده است.
پس از انجام تمیزکاری، باید اطمینان حاصل شود که تمامی قطعات کمپرسور بهدرستی نصب شدهاند و هیچ بخشی از قلم نیفتاده است.
تمیز کردن فیلتر هوا
اهمیت فیلتر هوا
فیلتر هوا برای عملکرد صحیح کمپرسور هوا بسیار حیاتی است. در صورت گرفتگی فیلتر هوا، مشکلات زیر رخ میدهد:
1. افت فشار هوای فشرده:
عملکرد صحیح کمپرسور نیازمند فشار مشخصی از هوا است. گرفتگی فیلتر باعث محدود شدن جریان هوا شده و در نتیجه افت فشار رخ میدهد.
2. افزایش مصرف انرژی:
با کاهش راندمان کمپرسور به دلیل گرفتگی فیلتر، دستگاه برای حفظ فشار کاری نیاز به انرژی بیشتری خواهد داشت که این امر موجب افزایش هزینههای تولید میشود.
3. کاهش کیفیت هوا:
وظیفه اصلی فیلتر هوا حذف گردوغبار، ذرات و ناخالصیها است. در صورت گرفتگی، هوای آلوده وارد محیط تولید شده و کیفیت محصول و حتی سلامت کارکنان را تحت تأثیر قرار میدهد.
4. افزایش آسیب به تجهیزات:
ورود ذراتی مانند گردوغبار و شن به داخل سیستم مکانیکی باعث افزایش سایش و تسریع خرابی قطعات میشود.
روش تمیز کردن فیلتر هوا
فیلتر هوا مجهز به سوئیچ اختلاف فشار است. هنگامی که مقدار تنظیمشده فعال شود، یا در صورت پایان زمان داخلی تنظیمشده، هشدار گرفتگی روی نمایشگر LCD ظاهر میشود که نشاندهنده نیاز به تمیزکاری یا تعویض فیلتر است.
عملیات نگهداری باید پس از خاموش شدن کمپرسور و اعمال اقدامات ایمنی انجام شود.
مراحل:
- باز کردن درپوش انتهایی و خارج کردن المنت فیلتر
- باز کردن پیچهای نگهدارنده و بررسی گرفتگی
- دمیدن هوای فشرده از داخل به خارج برای پاکسازی گردوغبار (فشار نباید از 0.3 MPa بیشتر باشد)
در صورت آسیبدیدگی فیلتر:
- قرار دادن منبع نور در داخل فیلتر برای بررسی عبور نور
- در صورت وجود لکه روغن، فیلتر باید تعویض شود
- پس از تمیزکاری یا تعویض، درپوش بسته شود
حداکثر فشار سوئیچ اختلاف فشار نباید از 50 kPa تجاوز کند. توصیه میشود فیلتر هوا هفتهای یکبار تمیز شود.
هنگام نصب مجدد، باید آببند بهطور کامل با سطح داخلی بدنه تماس داشته باشد.
دوره تعویض فیلتر هوا
- هر 1000 تا 1500 ساعت در شرایط عادی
- هر 500 ساعت در محیطهای سخت (مانند معادن، کارخانجات سرامیک و نساجی)
همچنین باید بررسی شود که لوله ورودی هوا آسیبدیده یا نشتی نداشته باشد.
تمیز کردن فیلتر روغن
عملیات باید پس از خاموشی و رعایت ایمنی انجام شود:
- باز کردن فیلتر قدیمی با انبردست
- تمیز کردن سطح تماس
- روغنکاری سطح آببند فیلتر جدید
- نصب فیلتر جدید با دست (عدم استفاده از ابزار)
فشار سوئیچ اختلافی معمولاً 150 kPa تنظیم میشود. فیلتر روغن باید پس از 500 ساعت اولیه دستگاه جدید تعویض گردد.
دوره تعویض:
- هر 1500 تا 2000 ساعت
- همزمان با تعویض روغن موتور
استفاده بیش از حد مجاز باعث انسداد شدید و ورود ذرات آلوده به سیستم میشود.
تمیز کردن جداکننده روغن (فیلتر سپراتور)
در کمپرسورهای کوچک، المنت جداکننده مشابه فیلتر روغن است.
مراحل:
- جدا کردن لولهها از مخزن روغن و هوا
- باز کردن درپوش
- خارج کردن المنت جداکننده
- نصب قطعه جدید و واشرها
- بستن مجدد و بررسی نشتی
طول عمر معمول این قطعه حدود 3000 ساعت است. در صورت افزایش اختلاف فشار بیش از 0.12 MPa باید تعویض شود.
تعویض روغن کمپرسور
کیفیت روغن تأثیر مستقیم بر عملکرد دستگاه دارد. روغن مناسب باید دارای ویژگیهای زیر باشد:
- پایداری اکسیداسیون بالا
- جداپذیری سریع از آب
- خواص ضد کف
- ویسکوزیته مناسب
- مقاومت در برابر خوردگی
روش تعویض:
- روشن کردن دستگاه به مدت 5 دقیقه تا دمای روغن به 50 درجه برسد
- خاموش کردن کمپرسور
- تخلیه روغن پس از رسیدن فشار به 0.1 MPa
- تعویض فیلتر روغن
- پر کردن روغن جدید تا حد استاندارد
روغن باید بهطور منظم بررسی و در صورت نیاز اضافه شود. همچنین آب کندانس شده باید بهطور هفتگی تخلیه گردد.
تمیز کردن خنککننده (کولر)
در کمپرسورهای آبخنک، رسوبگذاری داخل لولهها میتواند باعث کاهش راندمان حرارتی شود.
روشها:
- تمیزکاری مکانیکی (برای رسوبات سبک)
- تمیزکاری شیمیایی (برای رسوبات سنگین)
در روش شیمیایی از محلولهای اسیدی و سپس شستوشو با آب و محلول قلیایی استفاده میشود.
دمای مناسب شستوشو:
- تابستان: 30 تا 50 درجه
- زمستان: 70 تا 80 درجه
پس از تمیزکاری، دمای عملکرد کمپرسور تا حدود 10 درجه کاهش مییابد.
تمیز کردن سایر اجزا
1. شیر ورودی هوا
انسداد آن باعث شروع تحت بار کمپرسور میشود. قطعات باید کاملاً شسته و بررسی شوند.
2. شیر حداقل فشار
ساختار ساده دارد اما نقش حیاتی در عملکرد کل سیستم دارد و باید مرتب تمیز شود.
3. شیر یکطرفه برگشت روغن
وظیفه جلوگیری از برگشت روغن به سیستم است و باید بهطور دورهای تمیز گردد.
نتیجهگیری
با رعایت اقدامات نگهداری ذکرشده، میتوان از عملکرد پایدار و طولانیمدت کمپرسور هوا اطمینان حاصل کرد، نرخ خرابی را کاهش داد و بهرهوری تولید را افزایش داد. همچنین استفاده از قطعات یدکی و روغنهای باکیفیت نقش مهمی در عملکرد دستگاه دارد. بازدیدهای دورهای توسط متخصصان نیز برای اطمینان از ایمنی و عملکرد صحیح کمپرسور توصیه میشود.
اطلاعات این مقاله برگرفته از این منبع میباشد.
